PVA in wasstrips
Bijna alle wasstrips bevatten PVA (polyvinylalcohol), een kunststof die in water oplost. De Keuringsdienst van Waarde liet dertien wasstrips onderzoeken en vond het in alle dertien, gemiddeld 60 procent van de strip (KRO-NCRV, 15 december 2025). Of dat erg is, hangt af van één vraag waar onderzoekers en fabrikanten het niet over eens zijn: breekt opgeloste PVA in een Nederlandse rioolwaterzuivering echt af?
Wat de Keuringsdienst van Waarde liet zien
De uitzending ging over de belofte waarmee wasstrips vaak verkocht worden: plasticvrij. Plasticdeskundige Katja Loos onderzocht de strips. Alle dertien bevatten PVA, “zelfs als het nergens vermeld staat”. PVA is nodig om het wasmiddel als vel bij elkaar te houden. Welke dertien merken er onderzocht zijn, staat niet in het artikel van KRO-NCRV.
- Is PVA plastic? Volgens de geïnterviewde onderzoekers wel: een synthetisch polymeer uit een fabriek.
- Breekt het af? Volgens de uitzending alleen onder strikt gereguleerde omstandigheden, met specifieke bacteriën en bij ongeveer zestig graden. Daar is de Nederlandse waterzuivering niet op ingericht.
- Waarom mag het dan ‘microplasticvrij’ heten? Opgeloste PVA telt juridisch niet als microplastic. De Plastic Soup Foundation noemt dat in de uitzending een maas in de wet.
Microplasticvrij is niet hetzelfde als plasticvrij
De Europese microplasticsbeperking (Verordening 2023/2055) sluit polymeren uit die aantoonbaar meer dan 2 gram per liter oplossen. PVA wordt in de verordening niet bij naam genoemd. Het valt buiten de definitie als het aan die oplosbaarheidstest voldoet. Een strip mag dus ‘vrij van microplastics’ heten en toch plastic bevatten.
De Reclame Code Commissie trok die grens op 29 oktober 2025 in een zaak over Mother’s Earth, dus al vóór de uitzending. ‘Vrij van microplastics’ was niet misleidend. ‘Vrij van plastic’ wel, omdat een consument dan verwacht dat er geen enkele vorm van plastic in zit.
Breekt PVA af in de waterzuivering?
Hier lopen de bronnen uiteen, en de belangen ook.
- Het kritische onderzoek. Rolsky en Kelkar (2021) schatten met een model dat van de PVA die in Amerikaanse zuiveringen aankomt ongeveer 61 procent in het slib belandt en 16 procent met het gezuiverde water wegstroomt. Het is een rekenmodel, geen meting in een zuivering. Het onderzoek is deels betaald door Blueland, een merk dat zelf ‘plasticvrij’ wasmiddel verkoopt.
- De tegenreactie. Een panel van acht deskundigen (SciPinion, april 2023) gaf dat onderzoek een 3,9 uit 10 en verwacht dat vrijwel alle PVA in een zuivering afbreekt. Wie het panel betaalde, staat niet in de publicatie. Wasmiddelfabrikant Procter & Gamble bestrijdt het onderzoek ook.
- De labtests van de merken. Fabrikanten wijzen op afbreekbaarheidstests zoals OECD 301B, waarin hun PVA binnen 28 dagen voor ongeveer 90 procent afbreekt. Dat is een labtest onder gunstige omstandigheden. Of een zuivering waar rioolwater ongeveer een dag in koude bassins staat daaraan tippen kan, is precies het punt van de Keuringsdienst.
Een eerlijke samenvatting: PVA lost op en vormt geen zichtbare deeltjes. Het breekt af onder labomstandigheden. Hoeveel ervan in de praktijk onafgebroken in slib of oppervlaktewater terechtkomt, is niet beslecht.
Hoe de merken reageerden
Een paar merken publiceerden binnen een week een reactie. Dit zijn hun eigen cijfers, niet door ons of de Keuringsdienst gecontroleerd.
- Cosmeau gebruikt PVA en noemt het eigen aandeel 15 tot 35 procent van een strip. Het merk zegt dat de nieuwste strip 57 procent minder PVA bevat dan de vorige en kondigt een PVA-vrije strip aan. In december 2025 noemde het daarvoor het eerste kwartaal van 2026, op de productpagina staat nu het vierde kwartaal van 2026.
- Briters zegt dat zijn strips voor 10 tot 15 procent uit PVA bestaan en beroept zich op een afbreekbaarheidstest bij 20 tot 25 graden.
- Pure Laundry Club gebruikt PVA, noemt een labtest met 90 procent afbraak na 28 dagen en werkt naar eigen zeggen aan een PVA-vrije strip.
- Seepje verkoopt geen wasstrips en zegt die pas te maken als het zonder PVA kan.
Of deze merken bij de dertien onderzochte strips zaten, weten we niet. Hun eigen percentages liggen wel een stuk lager dan het gemiddelde van 60 procent uit de uitzending.
Bestaan er wasstrips zonder PVA?
Een paar merken zeggen van wel. Mother’s Earth verkoopt een strip die het ‘Europa’s eerste PVA-vrije wasstrip’ noemt, met alginaat uit zeewier als drager, naast de eigen strips mét PVA. Aluna claimt ook 0 procent PVA, zonder een test te noemen. Die claims hebben wij niet gecontroleerd, en geen van beide merken staat op dit moment in onze vergelijking.
Let bij de producttitels in webshops op het verschil tussen de woorden. ‘Plasticvrij’ zegt iets anders dan ‘PVA-vrij’, en zelfs strips waarvan de fabrikant zelf schrijft dat er PVA in zit, staan soms als plasticvrij te koop.
Wat betekent dit voor je keuze?
Kocht je wasstrips omdat ze plasticvrij zouden zijn, dan klopt dat voor vrijwel alle strips niet. Wat wel overeind blijft: een doos strips is licht en van karton, waar een fles vloeibaar wasmiddel vooral water in plastic is. Wil je helemaal geen PVA, dan wijkt je ook beter niet uit naar waspods: het oplosbare omhulsel daarvan is ook PVA. Waspoeder in een kartonnen doos heeft dat omhulsel niet.
Hoe strips zich verder tot poeder, vloeibaar en pods verhouden, lees je in wat zijn wasstrips. Wat ze kosten per wasbeurt, zie je bij de wasstrips aanbiedingen.
Bronnen
- KRO-NCRV, Wasstrips: plasticvrij wonder of misleidend product?, 15 december 2025
- Plastic Soup Foundation, Geen PVA: wat is een écht plasticvrij wasmiddel?, 18 december 2025
- Europese Commissie, Verordening (EU) 2023/2055, 25 september 2023
- Reclame Code Commissie, dossier 2025/00437, 29 oktober 2025
- Rolsky & Kelkar, Degradation of Polyvinyl Alcohol in US Wastewater Treatment Plants, International Journal of Environmental Research and Public Health, 3 juni 2021
- SciPinion, Panel Concludes Polyvinyl Alcohol is Biodegradable, 21 april 2023
- Cosmeau, Reactie op aflevering Keuringsdienst van Waarde, 16 december 2025, en de productpagina (bekeken 16 september 2026)
- Briters, Reactie op Keuringsdienst van Waarde, 21 december 2025
- Pure Laundry Club, Wasstrips, PVA en plastic, 16 december 2025
- Seepje, Wasmiddel zonder PVA, 17 december 2025
- Mother’s Earth, productpagina wasstrips (bekeken 16 september 2026)
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Wat liet de Keuringsdienst van Waarde zien over wasstrips?
In de uitzending van december 2025 bleken alle dertien onderzochte wasstrips PVA (polyvinylalcohol) te bevatten, gemiddeld 60 procent van de strip. Ook strips waarop het nergens vermeld stond. Volgens de uitzending breekt PVA alleen af onder strikte omstandigheden, bij ongeveer zestig graden, waar de Nederlandse waterzuivering niet op is ingericht.
Zitten er microplastics in wasstrips?
Juridisch niet. De Europese microplasticsbeperking sluit polymeren uit die meer dan 2 gram per liter oplossen, en PVA lost op. Plastic is het wel: de Reclame Code Commissie oordeelde in oktober 2025 dat 'vrij van microplastics' mag, maar 'vrij van plastic' misleidend is voor een strip met PVA.
Is PVA in wasstrips schadelijk voor het milieu?
Dat is niet beslecht. Een modelstudie uit 2021 schatte dat een groot deel van de PVA onafgebroken in slib of oppervlaktewater terechtkomt; een expertpanel en fabrikanten bestrijden dat en wijzen op labtests met 90 procent afbraak in 28 dagen. Beide kanten hebben belangen: de studie was deels betaald door een concurrent, de tests door de merken zelf.
Bestaan er wasstrips zonder PVA?
Een paar merken zeggen van wel. Mother's Earth verkoopt een strip die het PVA-vrij noemt, met alginaat uit zeewier als drager, en Aluna claimt 0 procent PVA. Cosmeau en Pure Laundry Club zeggen eraan te werken. Die claims hebben wij niet gecontroleerd.
Hoe wij geld verdienen
Wascapsules.nl is een vergelijkingssite en werkt met affiliate links. Klik je door naar een webshop en koop je daar iets, dan ontvangen wij een kleine commissie. Jij betaalt daardoor niets extra: de prijs is precies dezelfde als wanneer je de winkel rechtstreeks bezoekt. Die commissie betaalt het verzamelen en dagelijks verversen van de prijzen. Welke aanbieding bovenaan staat, bepaalt de prijs per wasbeurt, per meter of per stuk — niet wie ons betaalt.